Theo quy định của pháp luật, việc đăng ký hộ kinh doanh cá thể là một thủ tục hành chính bắt buộc để cá nhân, hộ gia đình có thể tiến hành hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều cá nhân, tổ chức vẫn còn gặp vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục này. Nhằm giúp khách hàng nắm rõ các quy định pháp luật hiện hành và thực hiện thủ tục đăng ký một cách chính xác, tuân thủ đúng trình tự, Hello Law cung cấp tới Quý khách hàng bài viết “Trình tự, thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể”. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết các bước, hồ sơ và các vấn đề pháp lý cần lưu ý liên quan đến việc đăng ký hộ kinh doanh, đảm bảo tính chặt chẽ và tuân thủ đúng quy định của pháp luật.

1. Hộ kinh doanh là gì

Theo quy định tại Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp, Hộ kinh doanh được định nghĩa thông qua đặc điểm sau:

• Hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh của hộ.
• Trường hợp hộ kinh doanh do các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập thì các thành viên ủy quyền bằng văn bản cho một thành viên làm người đại diện hộ kinh doanh trong quá trình hoạt động kinh doanh.
• Cá nhân đăng ký hộ kinh doanh, người được các thành viên hộ gia đình ủy quyền làm đại diện hộ kinh doanh là chủ hộ kinh doanh.
• Hộ kinh doanh chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trong phạm vi toàn quốc và được quyền góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trong doanh nghiệp với tư cách cá nhân.

Vậy các trường hợp nào nên đăng ký kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh cá thể, trường hợp nào không phải đăng ký kinh doanh hộ kinh doanh cá thể?

– Cá nhân, hộ gia đình nên đăng ký hộ kinh doanh cá thể thay vì công ty, doanh nghiệp thường là:

• Có mô hình kinh doanh nhỏ lẻ, vốn ít;
• Có nhu cầu hợp pháp hóa hình thức kinh doanh của mình, cần giấy phép khi cơ quan có thẩm quyền kiểm tra…

– Cá nhân, hộ gia đình không cần phải đăng ký hộ kinh doanh cá thể gồm:

• Cá nhân, hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối;
• Những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ, làm dịch vụ có thu nhập thấp.

2. Ưu, nhược điểm của việc thành lập hộ kinh doanh cá thể

2.1. Ưu điểm của việc thành lập hộ kinh doanh cá thể

• Quy mô nhỏ, phù hợp với hộ gia đình kinh doanh hoặc cá nhân bắt đầu kinh doanh, đặc biệt thực hiện cung cấp hàng hóa tiêu dùng trực tiếp cho cá nhân là chính, đối tác khách hàng chủ yếu là cá nhân không phải là doanh nghiệp;
• Có thể được chuyển đổi sang đăng ký thành lập doanh nghiệp: công ty TNHH hoặc công ty cổ phần.
• Quản lý hoạt động kinh doanh đơn giản.

2.2. Nhược điểm của việc thành lập hộ kinh doanh cá thể

• Khi đối tác mua bán hàng hóa của hộ kinh doanh cá thể sẽ không được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (VAT);
• Phải chịu trách nhiệm vô hạn trong hoạt động kinh doanh của mình, tức là phải chịu trách nhiệm về tài sản dân sự của chủ hộ về hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh cá thể.
• Buộc phải kê khai thuế: Hình thức thuế khoán chính thức bị bãi bỏ từ 01/01/2026, làm mất đi ưu thế của hộ kinh doanh cá thể tại Việt Nam, khuyến khích việc thành lập công ty đối với hoạt động kinh doanh thường xuyên.
• Từ 1/6/2025: Hộ kinh doanh có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng có mức doanh thu hằng năm từ 01 tỷ đồng trở lên phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối chuyển dữ liệu điện tử với cơ quan thuế.

3. Trình tự, thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể

Trình tự, thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể được quy định cụ thể gồm những bước sau:

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ

Khi đăng ký hộ kinh doanh, hồ sơ cần chuẩn bị bao gồm:

• Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh theo Thông tư 43/2025/TT-BTC;
• Văn bản ủy quyền của các thành viên hộ gia đình cho một thành viên làm chủ hộ kinh doanh (bản sao công chứng hoặc chứng thực);
• Bản sao chứng thực CCCD chủ hộ kinh doanh và người được ủy quyền nộp/nhận hồ sơ.

Bước 2: Nộp hồ sơ

Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, từ ngày 01/07/2025, công dân có thể nộp hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh cá thể theo 2 cách:

• Cách 1: Nộp hồ sơ trực tiếp hoặc nộp qua bưu điện cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ kinh doanh đặt trụ sở;
• Cách 2: Nộp hồ sơ online tại trang Hệ thống thông tin về đăng ký hộ kinh doanh. Sau khi đăng ký online, hồ sơ sẽ được chuyển tiếp về hệ thống ứng dụng đăng ký thuế để phối hợp, trao đổi thông tin.

Bước 3: Tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả

Khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã cấp giấy giấy tiếp nhận hồ sơ, hẹn trả kết quả và thực hiện kiểm tra điều kiện đăng ký hộ kinh doanh.

• Hồ sơ đăng ký kinh doanh hợp lệ nếu đáp ứng đủ các điều kiện sau đây:

• Ngành, nghề đăng ký kinh doanh không bị cấm đầu tư kinh doanh;
• Tên của hộ kinh doanh được đặt theo đúng quy định tại Điều 86 Nghị định 168/2025/NĐ-CP;
• Hồ sơ đăng ký kinh doanh hợp lệ;
• Nộp đủ lệ phí đăng ký hộ kinh doanh theo quy định.

• Trường hợp hồ sơ hợp lệ: Trong vòng 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ cấp giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh và thông báo cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
• Trường hợp hồ sơ không hợp lệ:

• Trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ thông báo cho hộ kinh doanh bằng văn
• Hộ kinh doanh hoàn thiện hồ sơ trong vòng 60 ngày kể từ ngày cơ quan đăng ký kinh doanh gửi thông báo yêu cầu hoàn thiện hồ sơ

Nếu sau 60 ngày mà hộ kinh doanh không hoàn thành việc điều chỉnh, bổ sung thì hồ sơ đăng ký kinh doanh hộ cá thể không còn giá trị.

4. Một số lưu ý khi thành lập hộ kinh doanh cá thể

– Đối tượng được đăng ký: Theo Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, các đối tượng được quyền thành lập hộ kinh doanh cá thể là cá nhân, thành viên hộ gia đình người Việt Nam và đảm bảo đủ 2 điều kiện:

• Từ đủ 18 tuổi trở lên;

• Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ.

– Cách đặt tên hộ kinh doanh:

• Tên hộ kinh doanh bao gồm 2 thành tố: “Hộ kinh doanh” + Tên riêng của Hộ kinh doanh;
• Không được sử dụng cụm từ “công ty”, “tổng công ty”, “tập đoàn”, “doanh nghiệp” vì dễ gây nhầm lẫn với loại hình doanh nghiệp;
• Không được dùng từ ngữ, ký hiệu vi phạm thuần phong mỹ tục, truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức của dân tộc;
• Không sử dụng tên thương mại, nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý đã được đăng ký bảo hộ của cá nhân, tổ chức, hộ kinh doanh khác trừ khi có sự chấp thuận của chủ sở hữu tên đó;
• Không được trùng với tên riêng của những hộ kinh doanh khác đã đăng ký trong phạm vi cấp xã, ngoại trừ hộ kinh doanh đã chấm dứt hoạt động.
• Được đăng ký tên bằng tiếng nước ngoài hoặc tên viết tắt.

– Địa điểm đăng ký kinh doanh:

• Là địa chỉ để cơ quan nhà nước liên hệ;
• Là nơi hộ kinh doanh thực hiện hoạt động kinh doanh;
• Được xác định theo địa giới đơn vị hành chính trên lãnh thổ Việt Nam;
• Địa điểm kinh doanh không được nằm trong khu quy hoạch của nhà nước;
• Địa chỉ kinh doanh tuyệt đối không được là chung cư xây dựng với mục đích để ở (ngoại trừ chung cư hỗn hợp).

– Vốn điều lệ:

• Hiện nay luật không quy định số vốn tối thiểu hay tối đa đối với hộ kinh doanh;
• Chế độ tài sản: chịu trách nhiệm vô hạn đối với mọi hoạt động cũng như rủi ro của hộ kinh doanh;

– Ngành nghề đăng ký kinh doanh:

• Được quyền đăng ký nhiều ngành, nghề mà pháp luật không cấm;
• Được kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện kể từ khi có đủ điều kiện theo luật định nhưng phải đảm bảo đáp ứng các điều kiện đó trong suốt quá trình hoạt động.

5. Dịch vụ đăng ký hộ kinh doanh cá thể tại Hà Nội

Việc thành lập hộ kinh doanh thường phức tạp với nhiều thủ tục pháp lý. Việc ủy quyền cho một đơn vị tư vấn chuyên nghiệp như Hello Law sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian, công sức và đảm bảo quy trình diễn ra nhanh chóng, chính xác. Hello Law cung cấp dịch vụ đăng ký giấy chứng nhận hộ kinh doanh trọn gói tại Hà Nội, giúp khách hàng hoàn thành thủ tục một cách thuận lợi và hợp pháp.

Hello Law mang đến một quy trình dịch vụ toàn diện, giúp bạn dễ dàng nhận được giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh:

• Tư vấn ban đầu: Hello Law sẽ tư vấn chi tiết về các quy định pháp luật liên quan, giúp bạn xác định loại hình kinh doanh phù hợp và các điều kiện cần đáp ứng.
• Soạn thảo và hoàn thiện hồ sơ: Đội ngũ chuyên gia của Hello Law sẽ đại diện bạn soạn thảo toàn bộ hồ sơ theo quy định của pháp luật hiện hành và hướng dẫn bạn chuẩn bị các giấy tờ cần thiết.
• Nộp hồ sơ và theo dõi tiến trình: Hello Law sẽ thay mặt bạn nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền, theo dõi sát sao tiến trình giải quyết và làm việc trực tiếp với các cơ quan chức năng để xử lý các vấn đề phát sinh (nếu có).
• Nhận và bàn giao kết quả: Khi giấy chứng nhận được cấp, Hello Law sẽ đại diện bạn nhận kết quả và bàn giao tận nơi, đảm bảo bạn nhận được giấy tờ nhanh chóng.

Trên đây là phần giới thiệu về dịch vụ đăng ký giấy chứng nhận hộ kinh doanh của Hello Law. Nếu bạn có nhu cầu tư vấn chuyên sâu về các thủ tục thành lập hộ kinh doanh tại Hà Nội và các tỉnh thành khác, vui lòng liên hệ Hello Law qua các kênh sau để được hỗ trợ:

Trang web: https://hellolaw.vn/

Email: hellolawvn@gmail.com

Hello Law rất hân hạnh được đồng hành cùng bạn trên con đường phát triển kinh doanh!